Yeni Doğan Sarılığı Nedir? Belirtileri ve Nedenleri Nelerdir?

Yeni doğan bebeklerin çoğunluğunda görülen durumlardan biridir. Sarılık, bebeğin kanında cilde sarı rengini veren bilirubin adlı maddenin normaldan daha fazla miktarda birikmesinden kaynaklanır ve bebeğin göz aklarında ve cildinde sararmalar görülmeye başlanır. Yenidoğan bebeklerinde çoğunda görülen sarılık fizyolojik bir sarılıktır ve 1-2 hafta içinde kendiliğinden geçer. Ancak vazı durumlarda sarılık bebek için ciddi tehlike oluşturabilmektedir. Bu yazımızda yeni doğan sarılığı hakkında bilmeniz gereken tüm bilgileri bulabilirsiniz.

Yeni Doğan Sarılığı Nedir?

Vucudun normal olarak kırmızı kan hücrelerini parçalama işlemi sırasında bilirubin adı verilen sarımsı bir madde ortaya çıkar. Cilde sarı rengini verende bu maddedir. Bilirubin karaciğerde bulunur ve sindirim sırasında vücuttan dışarı atılır. Yeni doğan bebeklerde doğduktan sonraki ilk birkaç günde yetişkinlere göre daha fazla kırmızı kan hücresi üretmesi sebebiyle daha fazla miktarda bilirubin ortaya çıkar. Karaciğerleri henüz yeterince gelişmemiş bebekler bilirubin adı verilen bu maddeyi vücuttan atamaz ve sarılık belirtileri görülmeye başlanır. Bu fizyolojik sarılıktır. Bebeklerde doğduktan sonraki 2. gün başlar. 4 gün en üst seviyeye ulaşır . Daha sonra ise yavaş yavaş azalarak bir iki hafta içinde kendiliğinden geçer.

İki haftadan daha fazla süren ve azalma görülmeyen sarılıklar ise bilirubin maddesinin yüksek olduğunun göstergesidir ve bu tip durumlar bebekte beyin hasarına ve buna bağlı olarak birçok hastalığa yol açabilmektedir. Bu yüzden yeni doğan bebeklerde sarılık hastalığının ilk bir hafta – 10 gün içindeki doktor takibi çok önemlidir. On günden sonra bilirubin maddesinin kandan beyne geçmesinin önlendiği kabul edilir.

Yeni Doğan Sarılığının Belirtileri Nelerdir?

Cildin ve gözaklarının sararması sarılık hastalığının ana belirtisidir. Genellikle doğumdan sonraki 2. gün ve 4.gün arasında görülür.

Diğer bir belirti ise bebeğin sürekli uyumak istemesidir. Vücudda yüksek bilirubin seviyesi uyku yapar ve emmek istemez. Sadece uyumak ister. Bebek süt emmediği sürece bilirubin miktarı daha fazla yükselir ve buda sarılığı güçlendirir.

Bu yüzden bebeğin sarılık derecesi yüksek değilse bebeğinizi sık sık emzirerek kaka yapmasını ve bu sayede bilirubinin vücuttan atılmasını sağlamalısınız.Bebek uyumak istiyor ve emmek istemiyor dahi olsa normalde saatte bir, en geç iki saatte bir zorlada olsa uyandırarak beslemelisiniz.

Eğer bebeğinizi yeteri kadar beslediğiniz halde sarılık artmaktaysa ya da bebeğinizi uyandırmayı başaramıyorsanız, hastanede ışık tedavisi için yatışı yapılması gerekebilir. En yakın sağlık kuruluşuna fazla vakit kaybetmeden başvurmalısınız.

Eğer bilirubin seviyesi yükselerek bebekte beyni etkiler ise tiz bir ses ile ağlar ve başını geriye doğru atar. Bu durum havaleye kadar giderek durum çok ciddi bir hal alır.

Risk Faktörleri

Prematüre Doğum: Prematüre bebeklerin ciddi gelişmemiş karaciğer ve az miktarda bağırsak hareketi vardır, bu da yavaş bir filtreleme ve nadir olarak bilirubin atımı anlamına gelir.

Anne Sütü ile Beslenme: Anne sütünden yeterli miktarda besin veya kalori alamayan veya susuz kalan bebeklerde sarılık gelişme olasılığı daha yüksektir.

Kan Uyuşmazlığı: Bir anne ve bebek farklı kan türlerine sahip olduğunda, annenin antikorları plasentaya geçer ve fetüsün alyuvarlarına saldırarak parçalanmaları hızlanır.

Doğum Sırasında Morarma: Bu olay kırmızı kan hücrelerini daha hızlı bozarak, bilirubin düzeylerini yükseltebilir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir